Entry for December 14, 2007

Kỹ năng đề xuất đề tài

Bài viết dưới đây của Nhà báo Khổng Loan, một thạc sĩ truyền thông tu nghiệp ở Anh quốc và có thời gian thực tập tại Thế Giới Vụ của BBC. Trích đăng lại từ Blog Bo Cu Hung

Phóng viên sẽ đề xuất đề tài bài viết của mình với biên tập viên hay trưởng phòng biên tập thế nào để họ đồng ý với ý tưởng của mình. Đây luôn là thách thức với phóng viên. Đôi khi, họ có những đề tài rất hay, nhưng thiếu kỹ năng trình bày để thuyết phục rằng bài viết của mình đáng để đưa lên mặt báo. Ở nước ngoài, đây là một kỹ năng báo chí quan trọng.

Trong tiếng Anh, đề xuất ý tưởng về bài viết được gọi là ‘pitch’. Một đề xuất đạt yêu cầu khi nó đủ sức thuyết phục người biên tập là người phóng viên có thể giao bài viết. Ý tưởng phải độc đáo. Đề xuất cũng cần phải có đủ dàn ý, có các nguồn tin mà phóng viên sẽ liên lạc để phỏng vấn và những nguồn tin, thông tin đã có sẵn.

Thường thường, đề xuất này chỉ nên gói gọn trong một trang A4 và đủ sức mạnh cho những người có quyền quyết định thấy rằng phóng viên đó đã làm việc nghiêm túc. Thực tế, để có một đề xuất đề tài tốt, người phóng viên phải làm việc rất nhiều trước đó.

Helen Oldfield, phó ban biên tập của tạp chí Weekend Guardian nói rằng, điều bà xem xét khi nhìn vào một bản đề xuất đề tài là nó được viết cẩn thận. ‘Nếu không, tôi sẽ tự hỏi rằng tôi có thực sự muốn một bài viết hoàn chỉnh từ một người cẩu thả thế này không? Nếu tôi có cảm giác rằng ý tưởng này quen quen và đề tài sẽ rất ‘hot’ nếu ở thời điểm hai năm trước đây, tôi sẽ không chấp nhận. Phóng viên cũng cần thuyết phục rằng họ là người tốt nhất để được giao làm về đề tài đó’.

Đề xuất cũng cần phải có cấu trúc dàn ý rõ ràng

Hãy cho đề xuất ấy một tên gọi cụ thể, ấn phẩm mà phóng viên hướng đến. Điều này rất quan trọng vì mỗi một ấn phẩm sẽ hướng tới một tầng lớp độc giả riêng, dẫn đến cách viết riêng.

Một cái tên cụ thể cho đề xuất không có nghĩa là tên của bài viết. Chỉ cần phóng viên nói ngay rằng bài viết đó về cái gì.

Ví dụ:

<!--[if !supportLists]-->- <!--[endif]-->Tại sao lại có sự tăng mạnh về số lượng thiếu niên mang thai?

<!--[if !supportLists]-->- Nên làm gì với tình trạng rác do túi nhựa không thể tự tiêu hủy?

Sau đó, hãy cho một cái khung sườn bài:

Túi nhựa là một loại rác nguy hiểm. Hàng triệu chiếc túi tưởng chừng vô hại đang phá hoại môi trường sống, theo nguồn tin X,Y,Z. Những người quản lý bãi rác thải đang rất tuyệt vọng vì loại rác này cần đến hàng trăm năm mới phân hủy.

Vậy tại sao các siêu thị lớn và các cửa hàng không sử dụng một loại túi khác thân thiện với môi trường hơn? Họ sẽ làm không? Điều này có ý nghĩa như nào tới môi trường toàn cầu? Tại sao chúng ta lại phải sử dụng túi nhựa. Tại sao ta không dùng cái làn ngày xưa mà hay dùng để đi chợ nữa?

Sau đó giải thích chúng ta sẽ thực hiện đề tài thế nào.

Tổ chức Những người bạn của trái đất vừa công bố thực hiện một chiến dịch nhằm vào các siêu thị sử dụng túi nhựa, bắt đầu trong hai tuần tới. Họ đã vận động hành lang với những nghị sỹ để giới thiệu những quy định mới. Hiện tại, những nghị sỹ A, B, C đang ủng hộ kế hoạch này. Các giám đốc siêu thị đến nay vẫn từ chối trả lời phỏng vấn. Tôi đã có những nghị sỹ A, B, C đồng ý trả lời. Một thành viên của tổ chức đã nhặt 1000 cái túi nhựa và sẽ đặt nó trước cửa một siêu thị. Người này đã đồng ý trả lời phỏng vấn độc quyền trực tiếp với tôi. Ông D., giám đốc siêu thị T. đã gửi một email đe dọa bà này. Tôi đã liên lạc với ông ấy để hỏi thêm và đang đợi trả lời.

Các thông tin thêm:

Tôi đã tìm hiểu về đề tài này như sau, đã có các số liệu như này....Đã có tài liệu từ một cuộc hội thảo về túi nhựa và nguy cơ của nó với môi trường...

Nếu có các thông tin về liên lạc của các nguồn thì rất tốt.

Nếu là phóng viên tự do, đề xuất đề tài với một tòa soạn có thể sẽ đòi hỏi cách viết email:

Trong email đó, cần các thông tin như sau:

Tên và vị trí của người phụ trách chuyên mục;

Tên của phóng viên

Cách viết nhiệt tình nhưng không nịnh bợ và ca ngợi chuyên mục hay ấn phẩm quá đáng

Hãy đi thẳng vào vấn đề chính

Gợi ý minh họa cho ý tưởng. Đó có thể là hình ảnh chụp, tranh vẽ, các đồ họa...

Không đưa ra các ý tưởng đã từng được mổ xẻ ở ấn phẩm cạnh tranh, trừ phi phóng viên có cách nhìn khác ở cấp độ khác.

Cần viết bài đúng hẹn nộp. Vì báo chí là công việc của một guồng máy tập thể. Cần có thời gian để biên tập, dàn trang và nhiều công đoạn khác. Ngoài ra, đáng tin cậy là một đức tính quan trọng của phóng viên. Hãy chuẩn bị sẵn mọi thông tin mà phóng viên cho rằng họ có thể được biên tập hỏi sau khi giao bài cho biên tập

Entry for October 20, 2007

ko chỉ là ngày 20 - 10 mà đối với mình ngày nào cũng vui như vậy, nhưng 20-10 thì có đặc biệt hơn 1 chút. buổi sáng lò dò tới trường oánh nhau 1 trận tơi bời với chồng iu, công nhận là chồng khoẻ thiệt, học võ có khác, cỡ mìh mà còn mém thua thì ko bít những e khác mà oánh nhau với chồng chắc là tơi bời hoa lá.

buổi sáng vui thật vui, thấy lớp ngày càng gắn bó, ai cũng xích lại gần nhau hơn, cái miệng mình dạo này lại hoạt động hết công suất, chả trách viêm họng woài mà ko khỏi. cười, nói, hát hoài mà ko thấy mệt. buổi chiều lang thang hết từ chỗ nọ tới chỗ kia, về tới nhà đúng mem 9h, bơ phờ nhưng cũng pải online 1 chút để chia sẻ cái không khí 20-10 với lũ bạn.

Entry for October 12, 2007

một cách túm lại là càng ngày càng thích tới lớp. tha hồ ngó nghiêng những khuôn mặt có thể nói wen tới mức mà biết rõ rằng có bao nhiêu cái nốt ruồi trên mặt, bao nhiêu cái mụn và bất kì 1 sự thay đổi nhỏ nào cũng dc phát hiện ra. tới lớp để học thì ít mà 8 thì nhiều. bây h là năm cuối ko tranh thủ thì tới năm sau có muốn cũng ko đuợc. chẳng mấy chốc mà tới tết, rùi đủng đỉnh ngoảnh đi ngoảnh lại đã thấy thi tốt nghiệp tới liền.

hum trước thấy cực kì khó chịu khi nghe một bạn trong lớp hỏi :"Thư ơi, cái bạn kia tên j vậy?". quay wa nhìn nhỏ từ đầu tới chân và hỏi:"ko biết thật áh". người bạn hồn nhiên gật đầu: "ừh, thật". choáng váng từ đầu tới chân. trước đây, năm 2,3 mà hỏi còn thấy khó chịu,nói j năm nay là năm thứ 4. bạn bè trong lớp j đâu mà, chắc wa vài năm nữa ra trường có gặp nhau thì có khi cũng như người dưng. chả hiểu tại sao, hổi năm 1 chỉ nghe thầy cô điểm danh thui mình cũng nhớ gương mặt từg bạn một và tên họ của các bạn, cấm có sai bao h. vậy mà lớp mình vẫn có những bạn, tới h vẫn ko nhớ nổi tên của các bạn lớp mình.

trước đây, ko ấn tượng với 1 bạn, thực tê mà nói là ko thích bạn ý luôn, thấy cứ sao sao đó, nhưng rùi cuối cùng cũng phát hiện ra rằng bạn ý cũng thật dễ thương, và hiểu thêm một điều ,có lẽ những lúc ấy mình chưa thực sự mở lòng ra với bạn.

tới năm thứ 4, tình cảm cũng dày lên theo độ tuổi, thấy iu wý những bạn bè của mình, kể cả những bạn ít tiếp xúc, thấy các bạn thật đáng iu, đág mến. cũng luôn nhớ 1 điều rắng, tình cảm bạn bè sẽ phôi pha dần theo thờì gian và thực sự nếu ko có sự vun đắp từ 2 bên thì rút cuộc nó cũng nhanh chóng tan vỡ ra trên ko trung như bong bóng xà phòng. mong rằng những tình bạn của chúng mình sẽ ko bao h như bong bóng.